“బ్యాంకులు తమ కస్టమర్ల అవసరాలను తీర్చడం శ్రేయస్కరమే… కానీ అది ఏ బ్యాంకర్ ఆరోగ్యం మరియు వ్యక్తిగత జీవితం మూల్యంగా జరగకూడదు.”
ఏ దేశ ఆర్థికాభివృద్ధిలోనైనా బ్యాంకింగ్ రంగం వెన్నుముక వంటిది. 1969కి ముందు నాటి ప్రారంభ దశ, 1969 నుండి 1991 వరకు సాగిన జాతీయీకరణ (Nationalisation) కాలం, మరియు 1991 ఉదారీకరణ (Liberalisation) తర్వాతి ఆధునిక యుగం — ఇలా ప్రతీ దశలోనూ బ్యాంకింగ్ రంగం అనేక సవాళ్లను ఎదుర్కొంటూనే ప్రజాసేవలో ముందంజలో నిలిచింది.
అయితే, సాంకేతికత పెరిగిన నేటి డిజిటల్ యుగంలో బ్యాంకర్ల పనిభారం, మానసిక ఒత్తిడి మునుపెన్నడూ లేని స్థాయికి చేరాయి. ఈ నేపథ్యంలో “ఐదు రోజుల బ్యాంకింగ్ (5-Day Banking)” విధానం అనేది కేవలం ఒక డిమాండ్ కాదు, అది ఉద్యోగుల శ్రేయస్సుకు అత్యంత అవసరమైన హక్కు.
1. కాగితాలపై 8 గంటలు… క్షేత్రస్థాయిలో 12 గంటల విధులు!
సాధారణ ప్రజల దృష్టిలో బ్యాంకు పని వేళలు ఉదయం నుండి సాయంత్రం వరకు మాత్రమే కనిపిస్తాయి. కానీ కాగితాలపై ఉండే 8 గంటల పనివేళలు, క్షేత్రస్థాయిలో రోజుకు 12 గంటలకు పైగానే సాగుతున్నాయి.
• పెరుగుతున్న ఒత్తిడి: డిజిటల్ వ్యవస్థల పోటీ, వెంటాడే సైబర్ సెక్యూరిటీ ప్రమాదాలు, నిరంతరం మారే నిబంధనలు మరియు తీవ్రమైన సిబ్బంది కొరత బ్యాంకర్లపై మోయలేని భారాన్ని మోపుతున్నాయి.
• ఆరోగ్యం, కుటుంబ సమతుల్యత లోపించడం: రోజుకు 12 గంటల పని, దానికి తోడు ప్రయాణ సమయం వల్ల ఉద్యోగులు తీవ్ర మానసిక, శారీరక అలసటకు (Employee Fatigue) గురవుతున్నారు.
• ప్రమోషన్లపై విముఖత: తీవ్రమైన పని ఒత్తిడి కారణంగా నేడు చాలామంది ఉద్యోగులు పదోన్నతులు (Promotions) తీసుకోవడానికి కూడా వెనకడుగు వేస్తుండటం పరిస్థితి తీవ్రతకు అద్దం పడుతోంది.
బ్యాంకుల ఆర్థిక పరిపుష్టతను కొలవడానికి ‘బ్యాంకర్స్ స్ట్రెస్ టెస్ట్’ ఉన్నట్లే, ఒక బ్యాంకర్ ఎంతటి ఒత్తిడిని తట్టుకోగలరో విశ్లేషించే పరీక్ష కూడా ఉండాల్సిన పరిస్థితి దాపురించింది.
2. ఐదు రోజుల బ్యాంకింగ్: సమంజసమైన మరియు న్యాయమైన డిమాండ్
ఐదు రోజుల బ్యాంకింగ్ కావాలనే డిమాండ్ అదనపు సెలవుల కోసం చేస్తున్నది కాదు. అది ఉద్యోగి శ్రేయస్సు (Employee Well-being) మరియు పని-జీవిత సమతుల్యత (Work-Life Balance)కు సంబంధించిన ప్రాథమిక అంశం.
• ఉత్పాదకత పెరుగుదల: సరైన విశ్రాంతి లభించినప్పుడే ఉద్యోగులలో ఉత్పాదకత మరియు ఏకాగ్రత పెరుగుతాయి. ఇప్పటికే అనేక అంతర్జాతీయ మరియు దేశీయ సంస్థలు 5 రోజుల పనిదినాల విధానాన్ని విజయవంతంగా అమలు చేస్తున్నాయి.
• కష్టకాలంలోనూ నిరంతర సేవలు: కోవిడ్-19 లాక్‌డౌన్ వంటి అత్యవసర సమయాల్లో కూడా తమ ప్రాణాలను పణంగా పెట్టి, తీవ్ర మానసిక ఒత్తిడిని తట్టుకుంటూ బ్యాంకర్లు దేశానికి సేవలు అందించారనేది విస్మరించలేని సత్యం.
3. నాయకత్వంలో మార్పు – ప్రస్తుత తరానికి ప్రాతినిధ్యం అవసరం
బ్యాంకింగ్ పరిశ్రమ నాటకీయంగా మారిపోయింది. నాటి సాంకేతికత, పని విధానం, వ్యాపార లక్ష్యాలు వేరు… నేటి డిపాజిట్లు, రుణాలు, బీమా, మ్యూచువల్ ఫండ్ల లక్ష్యాల (Targets) ఒత్తిడి వేరు.
“ఉద్యోగ విరమణ అంటే నాయకత్వ విరమణ కూడా అయి ఉండాలి.”
• విశ్రాంత ఉద్యోగులకు గౌరవం: దశాబ్దాల సేవ అందించిన విశ్రాంత ఉద్యోగులు గౌరవానికి, మార్గదర్శకత్వానికి అర్హులు. కానీ ‘మార్గదర్శకత్వం’ వేరు, ‘నాయకత్వం’ వేరు.
• ప్రస్తుత వాస్తవాలు తెలిసినవారే నడిపించాలి: బ్రాంచుల్లో పనిచేసే ఉద్యోగులకు మాత్రమే ఖాళీలు, సిబ్బంది కొరత, అవాస్తవిక టార్గెట్లు, ఏకపక్ష బదిలీలు (Transfers), డిప్యుటేషన్లు మరియు పిల్లల చదువులపై పడే ప్రభావం నేరుగా తెలుస్తాయి.
• యూనియన్లలో కొత్త రక్తం ఎక్కించాలి: ప్రస్తుత బ్యాంకింగ్ యూనియన్లు చర్చలు జరపడంలో వైఫల్యం చెందుతున్న వేళ, యూనియన్ నాయకత్వాన్ని ప్రస్తుత తరం (Gen-Z) బ్యాంకర్లకు అందించాల్సిన అవసరం ఉంది. దేశ సరిహద్దుల్లో ఒక అగ్నివీర్ దేశ రక్షణ బాధ్యతను మోస్తున్నప్పుడు, యువ బ్యాంకర్లు యూనియన్లను సమర్థవంతంగా నడిపించగలరు.
• ప్రస్తుత బ్యాంకింగ్ యూనియన్లు చర్చలు జరపటంలో విఫలం అవుతున్న సందర్భంగా కొత్త వారికి నాయకత్వాన్ని ఇవ్వవలసిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది. ప్రస్తుత నాయకుల భావజాలం ఇప్పుడు కేంద్రంలో ఉన్న వారికి నచ్చని పరిస్థితిలో వారు నాయకత్వాన్ని కొత్తవారికి ఇవ్వవలసిన అవసరం ఎంతైనా ఉంది. ఇదే పాత యూనియన్ నాయకులతో వచ్చే వేతన సవరణ చర్చలకు వెళితే కనీసం ఉద్యోగులకు జరగవలసిన వేతన సవరణ కూడా రాకపోవచ్చు.
ప్రస్తుత జెన్ z ఉద్యమాలను నడిపిస్తుంటే, ఒక అగ్నివీర్ దేశ రక్షణ చూస్తుంటే , ప్రస్తుత తరం బ్యాంకర్లు ఉద్యమంతో తన హక్కులు సాధించలేరా?*
ముగింపు
కస్టమర్లకు నిరంతర, నాణ్యమైన సేవలు అందించడం ఎంత ముఖ్యమో, ఆ సేవలు అందిస్తున్న బ్యాంకర్ల ఆరోగ్యాన్ని కాపాడుకోవడం కూడా అంతే ముఖ్యం. ఈ తీవ్ర ఒత్తిడి వాతావరణంలో ఐదు రోజుల బ్యాంకింగ్ విధానాన్ని తక్షణమే అమలు చేయడం బ్యాంకింగ్ రంగానికి, ప్రజాసేవకు మరియు లక్షలాది మంది బ్యాంకర్ల భవిష్యత్తుకు ఎంతో మేలు చేస్తుంది.
రచన: తాటి శ్రీధర్ MA, MBA(మాజీ వైమానిక దళ అధికారి, ప్రస్తుత బ్యాంకర్)
